Nhiều phụ huynh thắc mắc: "Sùi mào gà ở trẻ lây qua đâu?”

Sùi mào gà, hay còn gọi là bệnh mụn cơm ở hậu môn sinh dục, do vi rút Human papilloma (HPV) gây nên (1). Đây là bệnh lây truyền qua đường tình dục thường gặp với đặc trưng là các tổn thương dạng nhú lành tính ở cơ quan sinh dục, bẹn, mu, hậu môn, quanh hậu môn (1). “Sùi mào gà ở trẻ lây qua đâu?” là một trong nhưng câu hỏi được nhiều phụ huynh quan tâm 

Sùi mào gà thường gặp ở người lớn, vậy trẻ nhỏ có nguy cơ không? Bố mẹ cần biết để bảo vệ con (Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa) 
 

Quan hệ tình dục sớm ở giới trẻ đang có xu hướng gia tăng. Theo Báo cáo khảo sát hành vi sức khỏe học sinh toàn cầu tại Việt Nam năm 2019 được Bộ Y tế Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo và Tổ chức Y tế thế giới (WHO) phối hợp thực hiện, tỷ lệ học sinh THCS và THPT có quan hệ tình dục lần đầu trước 14 tuổi đã tăng gấp đôi, từ 1,48% năm 2013 lên 3,51% vào năm 2019. (2)   

Số liệu thống kê này khiến chúng ta nên cân nhắc và để tâm hơn về việc giáo dục, chuẩn bị hành trang về kiến thức giới tính, không phải để “vẽ đường cho hươu chạy” nhưng là để trẻ có đủ nhận thức và kỹ năng để chủ động bảo vệ bản thân trước nguy cơ rủi ro tiềm ẩn, đặc biệt là các bệnh lý hay tác nhân lây truyền qua đường tình dục phổ biến (1). Sùi mào gà là một trong những vấn đề mà các bậc phụ huynh quan tâm, tìm hiểu, nhất là khi trẻ bước vào giai đoạn tò mò về giới tính và trải qua những thay đổi về tâm sinh lý. “Sùi mào gà ở trẻ lây qua đâu?” là một trong nhưng câu hỏi được nhiều phụ huynh quan tâm. Trước tiên, hãy cùng tìm hiểu thông tin về bệnh lý sùi mào gà này. 

 

Sùi mào gà là gì?

Dù đa số trường hợp nhiễm HPV có thể tự đào thải, việc nhiễm dai dẳng có thể gây ra các bệnh lý như sùi mào gà, tiền ung thư và ung thư liên quan. (3)  

Sùi mào gà, còn được biết đến là bệnh mụn cơm ở hậu môn sinh dục, do Human Papillomavirus (HPV) gây ra (1).   

Đây là bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến, đặc trưng bởi các tổn thương dạng nhú lành tính xuất hiện ở cơ quan sinh dục, vùng bẹn, mu, hậu môn và quanh hậu môn (1).  

Sùi mào gà theo diễn biến tự nhiên có thể tự biến mất, giữ nguyên trạng thái hoặc tăng dần về kích thước lẫn số lượng (1).  

Thông thường, bệnh sùi mào gà cần đáp ứng điều trị trong vòng 3 tháng. Tuy nhiên, nguy cơ tái phát sùi mào gà khá cao (đặc biệt trong 3 tháng đầu) do phương pháp điều trị không thể loại bỏ sùi mào gà, và có thể tái phát (4).  

 

Sùi mào gà có thể gây:  

• Đau, ngứa hoặc khó chịu tại khu vực bị sùi mào gà (4)  
• Gặp các vấn đề khi đi tiểu (khó tiểu, hoặc đi tiểu liên tục rồi ngừng và bắt đầu lại, đi tiểu có máu) (5)  

Vậy sùi mào gà lây qua những đường nào? Quan ngại “sùi mào gà ở trẻ lây qua đâu?” của nhiều phụ huynh liệu có cơ sở hay không và vấn đề này có thật sự đáng để quan tâm?  

Trước tiên hãy cùng tìm hiểu về các con đường lây truyền của sùi mào gà để có góc nhìn toàn diện hơn về bệnh lý này:   
 

1. Các con đường lây truyềǹ: (5)  

Cụ thể, sùi mào gà có thể lây truyền qua các con đường như:  

• Tiếp xúc da kề da vùng sinh dục: bao gồm quan hệ tình dục qua đường âm đạo, hậu môn hoặc miệng (dù trường hợp lây qua đường miệng khá hiếm).   
• Chia sẻ đồ chơi tình dục với người đang nhiễm bệnh.    
• Tự lây nhiễm khi chạm vào vùng tổn thương của mụn sùi rồi chạm sang vùng da khác   

Sùi mào gà không lây qua việc hôn hoặc dùng chung các vật dụng như khăn tắm, dao kéo, ly tách. Đáng lưu ý, sùi mào gà do HPV gây ra. vi rút có thể lây ngay cả khi người bệnh không có mụn sùi hay bất kỳ triệu chứng nào. Vì vậy, nhiều người không biết mình đã nhiễm vi rút nhưng vẫn có khả năng truyền vi rút cho người khác. Ngoài ra, mặc dù hiếm gặp, trẻ vẫn có nguy cơ nhiễm HPV từ mẹ trong quá trình sinh thường. 

 

“Sùi mào gà là bệnh lây truyền qua đường tình dục thường gặp” (Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa)” (1) 
 

2. Quan ngại của phụ huynh "sùi mào gà ở trẻ lây qua đâu” liệu có đáng quan tâm?  

Quan hệ tình dục sớm ở giới trẻ đang có xu hướng gia tăng. Theo Báo cáo khảo sát hành vi sức khỏe học sinh toàn cầu tại Việt Nam năm 2019 được Bộ Y tế Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) phối hợp thực hiện, tỷ lệ học sinh THCS và THPT có quan hệ tình dục lần đầu trước 14 tuổi đã tăng gấp đôi, từ 1,48% năm 2013 lên 3,51% vào năm 2019. (2)  

Theo một một nghiên cứu tại Áo trong giai đoạn từ năm 1992 – 2009, sùi mào gà được phát hiện nhiều nhất ở độ tuổi 16 – 24 (độ tuổi câp ba, sinh viên), chiếm đến 50% tổng số ca sùi mào gà. (6)  

Điều này cho thấy, phụ huynh vẫn nên nắm rõ các thông tin về con đường lây truyền, những nguy cơ rủi ro về bệnh để có biện pháp bảo vệ con, đặc biệt khi con ở giai đoạn vị thành niên, thanh thiếu niên trước các bệnh lý lây truyền qua đường tình dục phổ biến như sùi mào gà, hay các tác nhân như HPV – nguyên nhân chủ yếu gây ra sùi mào gà. Theo một nghiên cứu tại Hoa Kỳ giai đoạn 2003 – 2006, gần 50% các trường hợp nhiễm mới HPV xảy ra ở độ tuổi từ 15 – 24 tuổi, là độ tuổi cấp ba – sinh viên. (7) 

 

“HPV là nguyên nhân chủ yếu gây ra sùi mào gà. (Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa)” (6)   
 

3. Trang bị hành trang kiến thức cần thiết cho con trước các bệnh lý lây truyền qua đường tình dục  

Cha mẹ có thể đồng hành cùng con tìm hiểu về sức khỏe tình dục, giáo dục giới tính, nhằm giúp trẻ trang bị các kiến thức, chủ động bảo vệ bảo thân không chỉ với nguy cơ mắc sùi mào gà, các tác nhân lây truyền qua đường tình dục như HPV mà còn có các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác.   

Đối với việc dự phòng bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến như sùi mào gà cần lưu ý một số nội dung hoặc có thể tham vấn chuyên gia y tế về các biện pháp dự phòng, bao gồm: (1)  

• Sử dụng bao cao su đúng cách là biện pháp dự phòng hữu hiệu nhất hiện nay, tuy nhiên chỉ có tác dụng một phần.  
• Nếu người bệnh được điều trị bằng đốt điện thì nên sử dụng kim đốt dùng một lần nhằm hạn chế lan truyền sùi mào gà và các bệnh do vi rút khác như HIV.  
• Dự phòng HPV để góp phần phòng tránh sùi mào gà theo khuyến cáo của Bộ y tế. 
   

Ba mẹ cần lưu ý ngay những biện pháp phòng ngừa sùi mào gà ở trẻ em (Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa) 
 

''Sùi mào gà ở trẻ lây qua đâu'' là một trong những từ khóa mà các bậc phụ huy thường tìm kiếm khi có những thắc mắc về các bệnh lây truyền tình dục, đặc biệt con ở độ tuổi vị thành niên, thanh thiếu niên thường có những thay đổi về tâm sinh lý, tò mò về giới tính. Việc hiểu rõ về sùi mào gà - bệnh lý lây truyền phổ biến qua đường tình dục giúp cha mẹ chủ động hơn trong dự phòng và góp phần bảo vệ con trước các nguy cơ không mong muốn. Hãy tham vấn với chuyên gia y tế hoặc tìm địa điểm tư vấn gần bạn nhất tại đây để chủ động bảo vệ sức khỏe cho trẻ ngay hôm nay! 

 

Tài liệu tham khảo:

(1) Bộ Y tế Việt Nam. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh sùi mào gà. Ban hành kèm theo Quyết định số 5185/QĐ-BYT ngày 09 tháng 11 năm 2021.

(2) Bộ Y tế Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tổ chức Y tế Thế giới. Báo cáo Khảo sát Hành vi Sức khỏe Học sinh Toàn cầu tại Việt Nam năm 2019 (GSHS 2019). Hà Nội: WHO; Oct 2021.
https://iris.who.int/server/api/core/bitstreams/9253f953-b562-4c3e-946c-14f90cd9d2a5/content

(3) Centers for Disease Control and Prevention. Epidemiology and Prevention of Vaccine-Preventable Diseases ("The Pink Book"), 14th ed., Centers for Disease Control and Prevention, 2021.
https://www.cdc.gov/pinkbook/hcp/table-of-contents/index.html
Accessed 19 August 2024.

(4) CDC. Anogenital Warts. CDC. July 22, 2021.
https://www.cdc.gov/std/treatment-guidelines/anogenital-warts.htm

(5) National Health Service (NHS). Genital Warts.
https://www.nhs.uk/conditions/genital-warts/
Accessed March 2025.

(6) NIH. Human Papillomaviruses. Dec 2007.
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK321760/

(7) Widschwendter A, Böttcher B, Riedl D, et al. Recurrence of genital warts in pre-HPV vaccine era after laser treatment. Arch Gynecol Obstet. 2019;300(3):661-668.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6694085/

(8) CDC. Human Papillomavirus Vaccination. Recommendations of the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP). Aug 29, 2014.
https://www.cdc.gov/mmwr/pdf/rr/rr6305.pdf