XÉT NGHIỆM TẦM SOÁT UNG THƯ CỔ TỬ CUNG NHƯ THẾ NÀO?

1Khi nào nên tiến hành xét nghiệm ung thư cổ tử cung?


Theo các chuyên gia, xét nghiệm Pap được khuyến cáo ở tất cả các phụ nữ đã quan hệ tình dục và cần ưu tiên cho nhóm có nguy cơ cao từ 30-50 tuổi. 

Phụ nữ từ 65 tuổi trở lên hoặc đã phẫu thuật cắt bỏ tử cung có thể ngưng sàng lọc nếu kết quả xét nghiệm HPV của họ chủ yếu là âm tính trong 15 năm trước. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, những phụ nữ từ 65 tuổi trở lên và đã được xét nghiệm dương tính với virus cũng có thể phải tiếp tục sàng lọc cho đến khi họ 70 tuổi.

Tuy nhiên, nhìn chung, các bác sĩ khuyến cáo chị em nên bắt đầu xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung khoảng 3 năm sau lần quan hệ tình dục đầu tiên nhưng chú ý là không trễ hơn 25 tuổi. Phụ nữ dưới 30 tuổi thì nên xét nghiệm mỗi 2 năm. Trong khi đó phụ nữ trên 30 tuổi có 3 lần xét nghiệm PAP liên tiếp bình thường có thể tầm soát mỗi 2-3 năm. Ngưng tầm soát nếu phụ nữ trên 70 tuổi có 3 lần xét nghiệm PAP liên tiếp bình thường hoặc không có kết quả bất thường trong 10 năm trước 70 tuổi.

Một số lưu ý chị em cần biết khi tiến hành xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung:

  • Không áp dụng tầm soát ung thư cổ tử cung với phụ nữ có thai
  • Không rửa sâu vào âm đạo trước khi xét nghiệm
  • Không điều trị bệnh phụ khoa trước thời gian xét nghiệm ung thư cổ tử cung 7 ngày
  • Không xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung với trường hợp phá, sảy thai trong 20 ngày trước đó.
  • Không xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung khi mắc phải viêm âm đạo cấp, viêm phần phụ khoa cấp.
  • Không nên xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung khi đang trong thời gian hành kinh.

Thực tế, các quyết định về sàng lọc ung thư cổ tử cung ngày càng trở nên cá nhân. Đôi khi, sàng lọc có thể khác với các khuyến nghị được thảo luận ở trên vì nhiều yếu tố như rủi ro cá nhân, lịch sử sức khỏe. Do đó, thay vì chỉ tìm hiểu quy trình xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung như thế nào thì tốt nhất nếu có ý định xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung thì chị em nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa để được hỗ trợ tư vấn, áp dụng phương pháp sàng lọc phù hợp nhất.

Ngoài ra, để chủ động phòng ngừa ung thư cổ tử cung, chị em trong độ tuổi từ 9-26 tuổi cần tiến hành tiêm vắc xin HPV càng sớm càng tốt, đặc biệt các bậc phụ huynh nên cho con em mình tiêm vắc xin từ 9-15 tuổi để đảm bảo an toàn cao nhất trước căn bệnh nguy hiểm này.

 

NGUỒN THAM KHẢO

(1) https://report.nih.gov/nihfactsheets/viewfactsheet.aspx?csid=76

(2)www.cancer.net/cancer-týpes/cervical-cancer/screening-and-prevention

(3) Hướng dẫn dự phòng và kiểm soát ung thư cổ tử cung- 2402/QĐ-BYT

2Xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung như thế nào?


Ung thư cổ tử cung là loại ung thư thường gặp đứng thứ 3 ở phụ nữ trên toàn thế giới, liên quan chủ yếu đến nhiễm trùng Papillomavirus ở người (HPV). Bệnh có tỷ lệ tử vong cao và hiện chưa có thuốc đặc trị. Chính vì vậy, tiêm vắc xin phòng HPV kết hợp xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung định kỳ được cho là giải pháp tối ưu nhất để ngăn ngừa và giảm thiểu tỷ lệ tử vong do căn bệnh này ở thời điểm hiện tại [1]

Trong đó, xét nghiệm tầm soát ung thư cổ tử cung sớm nhằm mục đích kiểm tra xem bạn có mắc phải ung thư hoặc có dấu hiệu bất thường nào có thể phát triển thành ung thư cổ tử cung hay không, trước khi cơ thể xuất hiện các triệu chứng và dấu hiệu rõ rệt. Một số các xét nghiệm và quy trình sau đây có thể được sử dụng để sàng lọc ung thư cổ tử cung:

Xét nghiệm tế bào cổ tử cung (Pap’smear): 

Đây là xét nghiệm thường làm nhất nhằm phát hiện sớm các bất thường ở tế bào cổ tử cung, các tổn thương tiền ung thư và ung thư cổ tử cung, từ đó có phương án can thiệp sớm khi cần. Bởi lẽ, hầu hết ung thư cổ tử cung có thể ngăn ngừa hoàn toàn và có thể chữa khỏi nếu phát hiện sớm. Xét nghiệm Pap có thể được kết hợp với xét nghiệm HPV.

Ưu điểm của xét nghiệm Pap là đơn giản, nhanh chóng và không gây đau. Thế nhưng tỷ lệ chẩn đoán sai lại khá cao, đặc biệt là dễ bỏ sót vì tỷ lệ âm tính giả cao, không phát hiện được nhiễm vi rút HPV nguy cơ cao gây ung thư.

Xét nghiệm HPV phát hiện các týp nguy cơ cao gây ung thư

Xét nghiệm này được thực hiện trên một mẫu tế bào được lấy ra từ cổ tử cung của người phụ nữ, mẫu tương tự được sử dụng cho xét nghiệm Pap. Ưu điểm của xét nghiệm này là có thể phát hiện các trường hợp bị bỏ sót từ xét nghiệm phết tế bào cổ tử cung đơn độc, dự đoán được các trường hợp có nguy cơ cao bị ung thư cổ tử cung. 

Soi cổ tử cung có thể kèm sinh thiết

Soi cổ tử cung áp dụng với các trường hợp xét nghiệm Pap có dấu hiệu bất thường hoặc khi có những tổn thương không ung thư cần điều trị như viêm nhiễm, lộ tuyến. Soi sinh thiết cổ tử cung luôn được thực hiện dưới hướng dẫn của máy soi để hạn chế tối đa kết quả âm tính giả do sinh thiết không đúng chỗ. Soi và sinh thiết cổ tử cung là xét nghiệm quan trọng trong việc phát hiện sớm ung thư cổ tử cung.

Kiểm tra bằng mắt với axit acetic (VIA) 

VIA (Visual inspection with acetic acid) là một xét nghiệm sàng lọc có thể được thực hiện với một vài công cụ và mắt thường. Dùng dung dịch axit acetic 3-5% pha loãng bôi lên bề mặt cổ tử cung rồi quan sát bằng mắt thường sau 1 phút, nếu thấy hình ảnh trắng axit acetic gần khu vực chuyển tiếp thì được coi là dương tính đối với các thay đổi tế bào tiền ung thư hoặc ung thư xâm lấn sớm. Phương pháp này dễ thực hiện cho kết quả ngay lập tức, phù hợp với sàng lọc và phòng chống ung thư tại các tuyến y tế, không có phòng xét nghiệm.